२६ माघ २०७३, बुधबार ०६:०३ बुधवार साप्ताहिक, नयाँबानेश्वर, काठमाण्डौं

घरजग्गा कारोबारमा कडाइको संकेत

काठमाडौं । राष्ट्रिय वाणिज्य बैंकबाहेक अरू सबै ठूला बैंकहरूको कर्जाको सीमा ८० प्रतिशत नाघ्ने देखिएको छ । नेपाल राष्ट्र बैंकले तोकेको सीमाभन्दा बढी कर्जा लगानीको प्रतिशत नाघ्ने भएपछि अहिले राष्ट्र बैंकले विभिन्न बैंकहरूमा निगरानी गर्न थालेको छ ।
पछिल्लो समय ठूला बैंकहरूमा लगानीयोग्य रकमको अभाव देखिँदै आएको छ । आगामी असार मसान्तभित्र चारगुना पुँजी वृद्धि गर्नुपर्ने दबाबमा रहेका ठूला बैंकहरूले विगत पाँच महिनाको अवधिभित्र अनुत्पादकमूलक क्षेत्रमा व्यापक रूपमा लगानी गरेपछि तरलता संकुचन देखिन थालेको हो । तरलता संकुचनसँगै बैंकहरूमा पर्याप्त पुँजीको अभाव टड्कारो रूपमा देखिँदै आएको छ । अधिकांश वाणिज्य बैंकहरूको कर्जाको सीमा ७६ देखि ७८ प्रतिशतसम्म पुगिसकेको छ । आगामी चौमासिकसम्म यो बढेर ८० प्रतिशत नाघ्ने बताइन्छ । सरकारी बैंकहरूमा राष्ट्रिय वाणिज्य बैंकको भने ६८ प्रतिशत मात्रै कर्जाको सीमा रहेको हुँदा सीमा ननाघ्ने जनाइएको छ । तर, अर्काे सरकारी बैंक नेपाल बैंक लिमिटेडको कर्जाको सीमा पनि माथि नै पुगेको छ । तर, सो बैंकले भने १ सय २० दिनको १२ प्रतिशत ब्याजको स्किम ल्याएर सीमा ननघाउने तयारी थालिसकेको छ ।
पछिल्लो समय बैंकर्सहरू र व्यवसायीहरूको मिलेमतोमा एउटा शीर्षकमा कर्जा लिएर अर्कै क्षेत्रमा लगानी गर्न थालेपछि ठूला बैंकहरूमा तरलता संकुचन देखिएको हो । खासगरी, ओभरड्राफ्ट, व्यापारिक कर्जाजस्ता शीर्षकमा ऋण निकालेर घरजग्गा कारोबार तथा सेयरमा लगानी गर्ने प्रवृत्ति बढ्न पुगेपछि समस्या देखिएको हो । अब भने राष्ट्र बैंकले घरजग्गा क्षेत्रमा लगानी गर्नमा कडाइ गर्ने संकेत देखाएको छ । विगतमा पनि घरजग्गा क्षेत्रमा अन्धाधुन्ध तरिकाले लगानी गर्दा अधिकांश बैंक तथा वित्तीय संस्थाहरूले संकट भोग्नुपरेको थियो । विगतको जस्तै समस्या नआओस् भनेर राष्ट्र बैंकले घरजग्गा क्षेत्रमा लगानीमा कडाइ गर्न थालेको हो । त्यसका निम्ति राष्ट्र बैंकले चाँडै नै निर्देशन जारी गर्न लागेको थाहा हुन आएको छ ।
ठूला बैंकहरूले उत्पादनशील क्षेत्रमा कम र अनुत्पादक क्षेत्रमा बढी कर्जा प्रवाह गर्न थालेपछि समस्या निम्तिएको बताइन्छ । हाइयर पर्चेजजस्ता अनुत्पादक क्षेत्रमा कम र उत्पादनशील क्षेत्रमा बढी ब्याज लिने गरेकामा बैंकहरूको आलोचनासमेत हुँदै आएको छ ।