५ जेष्ठ २०८३, मंगलवार ०९:५६ बुधवार साप्ताहिक, नयाँबानेश्वर, काठमाण्डौं

वर्षा लागेपछि बीपी राजमार्गमा सास्ती : बाढीले सडकसँगै करोडौँ रकम पनि बगाउँदै

काठमाडौं । नेपालमा मनसुन सुरु भएसँगै राजमार्ग अवरुद्ध हुनु सामान्यजस्तै बनेको छ । तर अहिले अवस्था यस्तो भएको छ कि सामान्य वर्षाले समेत बीपी राजमार्गको काभ्रे खण्ड अवरुद्ध हुन थालेको छ ।

फुल्चोकी, बनेपा, पनौती र धुलिखेल आसपासमा केहीबेर पानी परेपछि रोशी खोलामा अचानक बाढी आउँछ । त्यसपछि खोलामाथि बनाइएका अस्थायी डाइभर्सन केही घण्टामै बग्छन् र काठमाडौंलाई पूर्वी नेपालसँग जोड्ने महत्वपूर्ण सडक फेरि बन्द हुन्छ ।

२०७१ सालमा सञ्चालनमा आएको बीपी राजमार्ग २०८१ असोजको भीषण बाढीपछि सबैभन्दा बढी प्रभावित भयो । नमोबुद्ध नगरपालिका चौकीडाँडादेखि रोशी गाउँपालिकाको काल्ढुंगासम्म करिब १२ किलोमिटर सडकमा ठूलो क्षति पुग्यो । त्यसमध्ये ८ किलोमिटर सडक रोशी खोलाले पूर्ण रूपमा बगाएको थियो ।

आपत्कालीन मर्मतपछि सडक पुनः सञ्चालनमा ल्याइए पनि अवस्था अझै स्थायी हुन सकेको छैन । बाढी आउँदा डाइभर्सन बग्ने, सडक भत्किने र यात्रु घण्टौँ अलपत्र पर्ने क्रम जारी छ ।

भक्तपुर सडक डिभिजन कार्यालयका अनुसार २०८१ असोजदेखि २०८२ असारसम्म मात्रै सडक मर्मत र डाइभर्सन बनाउन झण्डै ३ करोड ९० लाख रुपैयाँ खर्च भइसकेको छ । तर हरेक बाढीसँगै फेरि उही काम दोहोरिनुपरेको छ ।

निर्माण कम्पनीहरूका अनुसार डाइभर्सन बनाउँदा खर्च भएको करोडौँ रुपैयाँ खोलाले बगाइरहेको छ । कतिपय अवस्थामा निर्माण सामग्री, मेसिन र उपकरणसमेत बाढीले बगाएको उनीहरूको गुनासो छ ।

निर्माणस्थलमा काम गर्ने मजदुरहरूको अवस्था झन् जोखिमपूर्ण छ । नवलपुरका २० वर्षीय भेषबहादुर आले मगर पछिल्लो ६ महिनादेखि सडक विस्तारको काममा छन् । उनका अनुसार पानी पर्नासाथ काम रोक्नुपर्ने र कहिलेकाहीँ ज्यान जोगाएर भाग्नुपर्ने अवस्था आउँछ ।

“घाम लागेको बेला पनि माथिबाट एक्कासी बाढी आउँछ,” उनले भने, “डाइभर्सन बनाएको केही समयमै फेरि बग्छ ।”

यात्रु र चालकको सास्ती पनि उत्तिकै बढेको छ । १२ वर्षदेखि यही सडकमा गाडी चलाउँदै आएका गोकर्ण केसीका अनुसार पहिले ३ घण्टामा पुगिने यात्रा अहिले ५–६ घण्टा लाग्न थालेको छ ।

“रोशी खोलाले सडक मात्रै होइन, सरकारी पैसा पनि बगाइरहेको छ,” उनले गुनासो गरे ।

हाल बीपी राजमार्गका तीनवटा खण्डमा पुनर्निर्माण भइरहेको छ । कतै रिटेनिङ वाल, कतै आरसीसी संरचना र कतै सडक चौडा गर्ने काम चलिरहेको छ । तर लगातारको वर्षाले कामको गति निकै सुस्त बनेको अधिकारीहरू स्वीकार गर्छन् ।

स्थानीय जनप्रतिनिधिहरूले भने अस्थायी समाधानभन्दा स्थायी संरचनामा ध्यान दिन सरकारलाई आग्रह गरेका छन् । रोशी गाउँपालिकाका अध्यक्ष दिनेश लामाका अनुसार बारम्बार डाइभर्सन बनाउनेभन्दा स्थायी सडक संरचना छिटो सम्पन्न गर्नु नै दीर्घकालीन समाधान हो ।

जापानी सहयोगमा निर्माण भएको १६० किलोमिटर लामो बीपी राजमार्गले काठमाडौं र पूर्वी जिल्लाबीचको यात्रा समय छोट्याएको थियो । तर अहिले यही सडक वर्षासँगै जोखिम, ढिलासुस्ती र आर्थिक भारको प्रतीक बन्दै गएको छ ।